Ομιλία του Αντιπεριφερειάρχη Πέλλας κ. Δάνη Τζαμτζή για την Ημέρα Μνήμης της Γενοκτονίας των Ελλήνων της Μικράς Ασίας (Σεπτέμβριος 2026)
Πανοσιολογιότατοι πατέρες,
Κυρία κύριοι Βουλευτές,
Κύριε Δήμαρχε,
Κύριε Ταξίαρχε,
Κύριε Διοικητά των Πυροσβεστικών υπηρεσιών
Κύριε εκπρόσωπε του Αστυνομικού Διευθυντή
Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι της Τοπικής και Περιφερειακής Αυτοδιοίκησης,
Αγαπητοί εκπρόσωποι και μέλη των Προσφυγικών Συλλόγων
Σεβαστό εκκλησίασμα,
Η Πέλλα, σύσσωμη, τιμά σήμερα την Μνήμη των αθώων θυμάτων της Γενοκτονίας των Ελλήνων της Μικράς Ασίας. Τιμούμε την Μνήμη εκατοντάδων χιλιάδων αθώων θυμάτων της Μικρασιατικής Καταστροφής.
14 Σεπτεμβρίου 1922. 104 χρόνια πριν, καταστράφηκε η Σμύρνη. Σφαγιασμοί, λεηλασίες, κραυγές αγωνίας και διάχυτη οδύνη. Εικόνες φρίκης, πόνου κι απανθρωπιάς.
Η παραλία της Σμύρνης και η θάλασσά της, γεμίζει από ανθρώπους σε απόγνωση που ζητούν να φτάσουν στα πλοία των συμμάχων για να σωθούν.
Οι Ευρωπαίοι σύμμαχοι, δυστυχώς εμποδίζουν την επιβίβαση τους.
Οι επικεφαλής αξιωματικοί των πλοίων παρακολουθούν αμέτοχοι τη σφαγή των Ελλήνων.
Η περιώνυμη θεωρία περί συνωστισμού στην προκυμαία της Σμύρνης, αποτελεί βάναυση διαστρέβλωση της ιστορικής αλήθειας και προσβολή της ιερής μνήμης των εκατοντάδων χιλιάδων θυμάτων που εκπατρίστηκαν βίαια και σφαγιάστηκαν ανηλεώς και φυσικά, μπορεί να αναπτύσσεται μόνο από ανθέλληνες.
Μία εικόνα απερίγραπτης φρίκης, που αποτελεί δυστυχώς, μία μαύρη κηλίδα στην ιστορία της Ευρώπης και όλης της ανθρωπότητας.
Κυρίες και κύριοι
Τιμούμε σήμερα όλους εκείνους που χάθηκαν στη Μικρασιατική καταστροφή, αλλά και όλους τους προγόνους μας, που κατόρθωσαν και ήρθαν στην Μητέρα πατρίδα, αγωνίστηκαν σκληρά, επιβίωσαν και βοήθησαν στην ανόρθωση της Ελλάδας μας.
Στεκόμαστε με σεβασμό μπροστά στην ιστορική μνήμη, έχοντας στο νου, τις χαμένες αλλά όχι λησμονημένες πατρίδες, με την ελπίδα ότι δεν θα επαναληφθούν τα λάθη και τα πάθη , που οδήγησαν σε καταστροφές.
Αυτή η θλιβερή επέτειος είναι αφορμή για μας, να στοχασθούμε και να διδαχθούμε από τη γενναία στάση και το ανυπότακτο φρόνημα των μαρτυρικών προγόνων μας, της Μικράς Ασίας, του Πόντου και της Ανατολικής Θράκης.
Είναι αφορμή να θυμηθούμε, ότι όλη η καθ’ ημάς Ανατολή, όπου έζησαν Έλληνες, υπήρξε κοιτίδα Ελληνικού Πολιτισμού και Ορθόδοξης Χριστιανικής Παράδοσης.
Να αποδώσουμε τιμή και σεβασμό στους μάρτυρες της ιερής θυσίας, εκατοντάδων Ορθοδόξων κληρικών και χιλιάδων απλών ανθρώπων, που αφανίστηκαν για το Χριστό και την Πατρίδα.
Να εμπεδώσουμε στην κοινή εθνική μας συνείδηση, ότι αυτή η εθνική τραγωδία θα είχε αποφευχθεί, αν δεν είχε προηγηθεί ο καταστροφικός Εθνικός Διχασμός.
Η ιστορική μνήμη, μας υπενθυμίζει να βασιζόμαστε στην εθνική ομοψυχία και τις δικές μας δυνάμεις.
Σεβαστό εκκλησίασμα
Η Μικρασιατική καταστροφή, είχε ως αποτέλεσμα πάνω από 1.500.000 Έλληνες να εγκαταλείψουν τις εστίες τους, αφήνοντας πίσω τους 700.000 νεκρούς και άλλους 25.000 νεκρούς μαζί και τραυματίες κατά την εκστρατεία.
Οι Έλληνες της Ανατολής, δολοφονήθηκαν, σφαγιάστηκαν, βιάστηκαν.
Προσχεδιασμένα, μελετημένα και οργανωμένα.
Εγκλήματα που μέχρι σήμερα ζητούν δικαίωση.
Φυσικά η Γενοκτονία και η Καταστροφή δεν επήλθε στα ξαφνικά.
Άρχισε το 1914 και ολοκληρώθηκε το 1923.
Είχε μελετηθεί από πολύ νωρίς και βασίστηκε σε ένα καλά οργανωμένο σχέδιο των Νεότουρκων , με στόχο την οθωμανοποίηση δια της βίας όλων των κατοίκων.
Οι κεμαλιστές επιδίωκαν τον ολοκληρωτικό αφελληνισμό της Μικρασίας, ώστε να μετατρέψουν το μουσουλμανικό στοιχείο, σε εθνικά Τούρκους υπηκόους.
Ο ελληνισμός μετά από παρουσία 3.000 ετών στη Μικρασία εκδιώχθηκε και ξεριζώθηκε από την κοιτίδα του.
Αυτό το έγκλημα, αποτελεί παγκόσμιο μνημείο ακραίας βαρβαρότητας.
Το ελληνικό Κοινοβούλιο καθιέρωσε το 1998 ομόφωνα, τη 14η Σεπτεμβρίου ως ημέρα Εθνικής Μνήμης της Γενοκτονίας των Ελλήνων της Μ. Ασίας.
Μέσα σ’ αυτά τα χρόνια ο όρος «γενοκτονία των Ελλήνων της Μ. Ασίας» συχνά αποφεύγονταν, στο πλαίσιο της ειρηνικής συνύπαρξης των δύο λαών Ελλάδας – Τουρκίας, θυσία στο βωμό της διατήρησης των καλών σχέσεων με τη γείτονα χώρα.
Αλλά η αλήθεια, φωτίζει τα ιστορικά γεγονότα, που κραυγάζουν ότι ήταν Γενοκτονία αυτό που συντελέσθηκε στη γη της Μικρασίας.
Εμείς, οφείλουμε να αντισταθούμε στη λήθη που βολεύει εκείνους που εγκλημάτησαν και προσπαθούν τώρα να διαστρεβλώσουν την ιστορία.
Τα ολέθρια γεγονότα του 1922, δημιούργησαν ένα τεράστιο κύμα προσφυγιάς προς την Ελλάδα.
Οι πρόσφυγες έφθασαν στην μητέρα πατρίδα και θωράκισαν πληθυσμιακά και αμυντικά, τις περιοχές της Θράκης και της Μακεδονίας.
Παρά τα τεράστια προβλήματα που αντιμετώπιζαν, δούλεψαν σκληρά, πρόκοψαν και μαζί με τους γηγενείς Μακεδόνες μεγαλούργησαν και οδήγησαν την Ελλάδα ψηλά.
Το εμπόριο, τα γράμματα, οι τέχνες και οι επιστήμες που έφεραν μαζί τους οι πρόσφυγες, έδωσαν μεγάλη δυναμική στην ανάπτυξη του τόπου.
Οι πρόσφυγες μετέφεραν με τα χέρια τους, τα σεπτά Σκηνώματα Αγίων της Μικρασίας, τις εικόνες τους, τα ιερά σκεύη, ως παρακαταθήκη στη νέα πατρίδα.
Αυτοί οι φιλοπρόοδοι και ευσεβείς Μικρασιάτες, Πόντιοι και Ανατολικοθρακιώτες, κατόρθωσαν όχι μόνο να ριζώσουν στη νέα τους πατρίδα, αλλά να την μπολιάσουν με πολιτισμό, με την αξιοσύνη τους και την προκοπή τους και να την αλλάξουν.
Σεβαστό εκκλησίασμα
Η φετινή χρονιά, είναι χρονιά δέησης, για τις ψυχές των νεκρών μας, που σφαγιάσθηκαν μόνο και μόνο επειδή ήταν Χριστιανοί και Έλληνες.
Αντλούμε διδάγματα από την εργατικότητα, τη δημιουργικότητα και την αισιοδοξία με την οποία αναγεννήθηκαν οι πρόσφυγες, κυριολεκτικά από τις στάχτες τους
Τούς τιμούμε, διότι συνέβαλαν δημιουργικά στη διαμόρφωση της Νεοελληνικής κοινωνίας.
Διδασκόμαστε από την Ιστορία για να μην επαναληφθεί οποιαδήποτε γενοκτονία.
Θυμόμαστε τα γεγονότα χωρίς εκδικητικότητα, χωρίς φανατισμό.
Σήμερα όμως που η επιθετικότητα και η προκλητικότητα της Τουρκίας αυξάνεται, οι Έλληνες απαιτείται να έχουμε ομοψυχία, ώστε αν χρειαστεί να φυλάξουμε Θερμοπύλες, ενωμένοι να βροντοφωνάξουμε ΜΟΛΩΝ ΛΑΒΕ.
Αγαπητές συμπολίτισσες, αγαπητοί συμπολίτες,
Οι πρόγονοι μας, οι πρόσφυγες του Ξεριζωμού, γέρασαν και έφυγαν, αλλά οι μνήμες παραμένουν αγέραστες και ζωντανές εδώ και έναν αιώνα.
Και είναι αυτό το στοιχείο που μας ενώνει και διαμορφώνει τη συλλογική και εθνική μας ταυτότητα .
Η ιστορία των Ελλήνων της Μικράς Ασίας, είμαστε εμείς οι ίδιοι.
Πρέπει να κρατήσουμε την ιερή φλόγα της μνήμης, άσβεστη.
Ο δικός μας πολιτισμός, το ήθος και οι αρχές μας, δεν επιζητούν εκδίκηση.
Ζητούμε όμως την αποκατάσταση της ιστορικής αλήθειας.
Ζητούμε μια συγγνώμη από την γείτονα Τουρκία.
Ζητάμε την ηθική δικαίωση και συνεχίζουμε να αγωνιζόμαστε, μέχρι την αναγνώριση απ όλα τα κράτη της γης, της Γενοκτονίας όλων των Ελλήνων της Ανατολής.
Των Ποντίων, των Μικρασιατών, των Ανατολικοθρακιωτών.
«Δεν ξεχνούμε την Γενοκτονία των Ελλήνων της Ανατολής».
Αυτό, είναι το xρέος τιμής απέναντι στους προγόνους μας που πέθαναν, για να παραμείνουν Έλληνες και Χριστιανοί.